MaagDarmLever.nl

Anatomie en aandoeningen binnen het MDL-gebied.

MaagDarmLever.nl

Alvleesklier

AlvleesklierDe alvleesklier is een langgerekte, trosvormige klier. De lengte is ongeveer 12 tot 15 cm en de dikte varieert van 1 tot 3 cm. Hij ligt achter in de bovenbuik, vlak voor de wervelkolom.

De kop van de alvleesklier ligt in de bocht van de twaalfvingerige darm, terwijl de staart achter de maag langs schuin omhoog naar links gaat.

De werking van de alvleesklier

De alvleesklier heeft twee belangrijke functies. De eerste is de productie van alvleeskliersap. Dit sap bevat spijsverteringsenzymen die een belangrijke rol spelen bij de vertering van het voedsel. De tweede functie speelt een belangrijke rol bij het regelen van de bloedsuikerspiegel.

Functie 1: productie van het alvleeskliersap (de exocriene functie)

Per dag produceert de alvleesklier ongeveer 1,2 liter pancreassap. Dit sap bevat spijsverteringsenzymen, die in de dunne darm inwerken op het voedsel. Zodra we voedsel zien, ruiken, doorslikken of proeven krijgt de alvleesklier via de hersenen een seintje dat er voedsel in aantocht is. Deze begint vervolgens met het aanmaken van het alvleeskliersap.

In de alvleesklier zitten allemaal kleine afvoerbuisjes, die samenkomen in één grote afvoerbuis. Deze grote afvoerbuis gaat weer samen met de afvoerbuis vanuit de galblaas en vervolgens komt alles uit in de twaalfvingerige darm, ongeveer 10 cm onder het klepje (sluitspier) tussen de maag en de dunne darm.

Pas nadat de enzymen hun werk hebben gedaan, kunnen voedingsstoffen via de wand van de dunne darm in ons lichaam worden opgenomen. De belangrijkste enzymen in het alvleeskliersap zijn:

  • Amylase; voor de vertering van suikers
  • Trypsine; voor de vertering van eiwitten
  • Lipase; voor de vertering van vetten

Als de werking van de alvleesklier verstoord is, is dit vaak direct merkbaar. De klachten zijn misselijkheid, braken, diarree en buikpijn. Omdat de spijsvertering verstoord is, worden belangrijke voedingsstoffen niet opgenomen via de dunne darm. Deze voedingsstoffen worden daardoor weer uitgepoept en dat leidt tot vermagering en verzwakking.

Functie 2: het regelen van de bloedsuikerspiegel (de endocriene functie)

In de alvleesklier zit ook klierweefsel zonder afvoerbuisjes. Deze gebiedjes – ook wel ‘Eilandjes van Langerhans’ genoemd – produceren o.a. de hormonen insuline en glucagon. Deze hormonen worden direct aan het bloed afgegeven.

Deze hormonen spelen een essentiële rol bij de suikerstofwisseling in ons lichaam en vervullen daarmee de tweede functie van de alvleesklier. Zij zorgen ervoor dat het bloedsuikergehalte in ons lichaam in evenwicht blijft.

Als het suikergehalte in ons lichaam verhoogd is (bijvoorbeeld na de maaltijd), dan reageert de alvleesklier daarop door meer insuline aan te maken. Als het suikergehalte laag is, zal hij minder insuline produceren.

Lees verder over pancreatitis (acute alvleesklierontsteking).