Dikkedarmkanker

Dikkedarmkanker

Jaarlijks worden in Nederland meer dan 8.000 nieuwe gevallen van dikkedarmkanker vastgesteld. Bij vrouwen komt dikkedarmkanker op de tweede plaats van meestvoorkomende kankervormen (na borstkanker). Bij mannen op de derde plaats na longkanker en prostaatkanker.

Dikkedarmkanker is een kwaadaardig gezwel in de dikke darm. Ons lichaam bestaat uit miljarden cellen, die zich regelmatig vernieuwen door celdeling. Bij de celdeling gaat weleens iets mis. Meestal worden deze foute cellen door het lichaam opgeruimd, maar sommige foutjes worden niet als zodanig herkend. De foute cellen gaan zich ook weer delen, waardoor een woekering ontstaat van foute cellen. Dit leidt tot een kwaadaardige tumor.

De kwaadaardige tumor kan zich steeds verder ontwikkelen en door de darmwand heen groeien.

Dikkedarmkanker is bij vroegtijdige ontdekking vaak goed behandelbaar, maar als de ziekte pas in een vergevorderd stadium wordt ontdekt, zijn de vooruitzichten ongunstig. Er overlijden dan ook meer dan 4.000 mensen aan dikkedarmkanker in Nederland per jaar.

Klachten

De klachten zijn afhankelijk van de plaats waar de tumor zich bevindt. Bevindt de tumor zich aan het begin van de dikke darm, dan duurt het meestal lang voor er veel klachten ontstaan. Er kunnen dan gedurende langere tijd vage klachten zijn. Dat komt doordat de voedselbrij pas in de dikke darm ingedikt wordt. Aan het begin van de dikke darm is de voedselbrij nog dun. Het eten glijdt dan makkelijk langs het gezwel, als het nog niet zo heel groot is.

Als de tumor in het achterste deel van de dikke darm zit, wordt deze meestal sneller ontdekt. De klachten treden dan veel eerder en zijn meestal duidelijker. De ingedikte, vaste ontlasting kan namelijk maar moeilijk de tumor passeren.

De klachten kunnen zijn:

• Bloed of slijm bij de ontlasting
• Buikpijn, vaak met krampen
• Veranderd stoelgang; diarree of juist verstopping
• Gewichtsverlies
• Vermoeidheid
• Bloedarmoede

Als gewichtsverlies optreedt zonder aanwijsbare reden, als het ontlastingspatroon plotseling verandert, of als er bloed bij de ontlasting zit, is het raadzaam om direct naar de (huis)arts te gaan.

Oorzaak

Dikkedarmkanker ontstaat uit poliepen. Heel veel mensen hebben poliepen in de darmen. Deze poliepen zijn meestal goedaardig, maar sommige veranderen na verloop van tijd in kwaadaardige gezwellen. Dit gaat vervolgens over in darmkanker.

Het voedingspatroon heeft te maken met het al dan niet ontstaan van dikkedarmkanker. Wetenschappelijk onderzoek heeft aangetoond dat het eten van veel dierlijke producten – met name rood vlees – de kans op dikkedarmkanker kan verhogen. Het risico verdubbelt nog eens als het vlees verbrand of verkoold is. Zuivelproducten daarentegen bieden juist bescherming tegen dikkedarmkanker.

Dikkedarmkanker ontstaat meestal vanuit een poliep en het weghalen van poliepen verkleint dan ook de kans op het ontstaan van dikkedarmkanker. Mensen met een verhoogd risico op dikkedarmkanker wordt daarom aangeraden om zich te laten onderzoeken op de aanwezigheid van poliepen.

Risicogroepen dikkedarmkanker

Diegenen die een verhoogd risico hebben op dikkedarmkanker zijn:

• mensen met een chronische darmontsteking en dan met name Colitis Ulcerosa
• mensen die eerder al behandeld zijn voor darmkanker
• mensen die familie hebben met dikkedarmkanker, in het bijzonder als
  • er een eerstegraads familielid jonger dan 50 jaar oud is met dikkedarmkanker (broer, zus, ouder, kind)
  • er twee eerstegraads familieleden zijn ongeacht de leeftijd van ontdekking
  • er een erfelijke aandoening in de familie is waarbij er of heel veel poliepen in de darmen aanwezig zijn, of waarbij de darmkanker erfelijk is

>> Lees verder over het stellen van de diagnose dikkedarmkanker