MaagDarmLever.nl

Anatomie en aandoeningen binnen het MDL-gebied.

MaagDarmLever.nl

Divertikels

divertikelsDivertikels zijn kleine uitstulpingen van de darmwand in de buikholte. Op zwakke plekken drukt de darm naar buiten, vergelijkbaar met een binnenband van een fiets die door de buitenband naar buiten drukt.

Divertikels komen vaak voor; 20% tot zelfs de helft van de mensen ouder dan 50 hebben divertikels. Bij het ouder worden neemt de kans op divertikels en andere darmklachten toe.

De divertikels zitten meestal in het S-vormige stuk dikke darm vlak voor de endeldarm (sigmoïd genoemd).

Divertikels zijn niet hetzelfde als darmpoliepen. Darmpoliepen groeien naar binnen vanaf het slijmvlies van de darm en kunnen darmkanker veroorzaken. Divertikels groeien dus juist door de darmwand de buikholte in. Divertikels worden nooit kwaadaardig, maar ze kunnen wel ontstoken raken. Dat wordt diverticulitis genoemd.

Klachten divertikels

Divertikels geven vaak heel lang geen klachten en je weet dan ook niet dat je ze hebt. Sommige mensen hebben last van buikpijn, vooral linksonder in de buik.

Hevigere klachten ontstaan pas als er voedselrechten in de divertikels achterblijven. Bacteriën gaan zich daar dan vermenigvuldigen en daarmee wordt de kans op een ontsteking groter.

De klachten bij een ontsteking (diverticulitis):

  • Buikpijn linksonder in de buik
  • Opgezette buik
  • Misselijk, soms met braken
  • Koorts
  • Hevige diarree of juist ernstige obstipatie
  • Soms bloedverlies uit de anus
  • Soms kan een bloeding optreden, ook als een divertikel niet ontstoken is. In ernstige gevallen kan de divertikel openbarsten. Dan stroomt de darminhoud de buikholte in. Dit is een darmperforatie. De darminhoud veroorzaakt buikvliesontsteking. Dit is een levensbedreigende situatie is en er moet dan vaak operatief worden ingegrepen.

Oorzaken divertikels

Het is niet helemaal zeker wat de oorzaak van divertikels is. Omdat divertikels vooral bij mensen in de westerse wereld voorkomen, neemt men aan dat het iets te maken heeft met verstopping en een vezelarm dieet. In ontwikkelingslanden eet men meestal vezelrijker dan in de westerse wereld. De ontlasting blijft bij een vezelarm dieet langer in de darmen, waardoor er meer druk op de darmwand kan ontstaan. Dit zou de vorming van de uitstulpingen tot gevolg hebben.

Een ontsteking kan ontstaan wanneer er voedselresten en bacteriën in de divertikels achterblijven. De rottende voedselresten vormen een goede voedingsbodem voor de bacteriën. Het slijmvlies in de divertikel raakt beschadigd en dat kan op den duur leiden tot een ontsteking en tot abcesvorming. Een abces is een holte gevuld met pus.

Behandeling divertikels

Als de divertikels niet ontstoken zijn wordt meestal begonnen met een vezelrijk dieet. Eventueel aangevuld met extra vezels (bulkvormers). Deze producten zijn zonder recept verkrijgbaar. Door de extra vezels zal de ontlasting sneller door de darmen heen gaan, waardoor de druk op de darmwand afneemt.

Als de divertikels ontstoken zijn, kan de arts een antibioticum voorschrijven, hoewel het niet is aangetoond dat hierdoor de ontsteking korter duurt of minder problemen oplevert.

Als er vaker sprake is van diverticulitis, of als de behandeling van de huisarts niet helpt, dan kan de huisarts u doorverwijzen naar een internist of een gastro-enteroloog: een maag-darm-lever arts.

Onderzoeken

De specialist kan verschillende onderzoeken doen, maar begint meestal met een inloopfoto van de dikke darm. Nadat uw darmen met behulp van een laxeervloeistof zijn leeggemaakt, wordt er via de anus een bariumpap in de dikke darm gebracht. Daarna wordt er een röntgenfoto gemaakt van het onderlichaam. De röntgenstralen kunnen niet door de bariumpap heen en daardoor is op de foto goed te zien wat de vorm is van de dikke darm en of er uitstulpingen zijn.

Andere onderzoeken zijn colonoscopie en sigmoïdoscopie, waarbij met een endoscoop (een kijkslang) naar de binnenkant van respectievelijk de hele dikke darm of het uiteinde van de dikke darm wordt gekeken.

Als de klachten te ernstig zijn of als er complicaties dreigen, dan is opname in het ziekenhuis noodzakelijk. De patiënt moet dan bedrust houden en mag een paar dagen niks eten. Via een infuus kan dan een antibiotium worden toegediend.

Darm operatie

Als de darm geperforeerd is of als er een buikvliesontsteking ontstaat, dan moet er soms geopereerd worden. Soms wordt er een stuk darm tussenuit gehaald. De uiteinden van de resterende delen worden dan aan elkaar gehecht en de darm is een klein stukje korter geworden.

Er kan ook tijdelijk een stoma worden aangelegd. Hierbij wordt het uiteinde van de dikke darm via een snee in de buik naar buiten gebracht en een luchtdichte zak ingeleid. De ontlasting wordt opgevangen in het zakje dat een paar keer per dag geleegd moet worden.

Na enkele maanden wordt dan meestal de stoma weer weggehaald en dan hechten ze de uiteinden van de darmen aan elkaar.

Voorkomen van divertikels

Divertikels zijn meestal onschuldig, maar als ze ontstoken raken kunnen ze complicaties geven.

Het is moeilijk om divertikels helemaal te voorkomen, maar het is in elk geval belangrijk om gezond, vezelrijk en gevarieerd te eten en voldoende te drinken. Hierdoor blijft de ontlasting soepel en zacht, waardoor er geen verstoppingen in de darmen ontstaan. Regelmatig bewegen en sporten is ook belangrijk, omdat dit de darmen gezond houdt.

Roken is zeer schadelijk voor het maag-darmkanaal, dus als u rookt moet u er meteen mee stoppen.